تبلیغات
به سوی حق - سخنان تاثیر گذار آیت الله مجتبی تهرانی درباب دعا
به سوی حق
مَن حاسَبَ نَفسَهُ رَبِحَ ،ومَن غَفَلَ عنها خَسِرَ
صفحه نخست       پست الکترونیک          تماس با ما              ATOM            طراح قالب
گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من

 

 

به خودم نگاه میکنم نا امید می شوم

مرحوم آیت الله مجتبی تهرانی (ره): گفته شد ماه مبارك رمضان ماه تلاوت قرآن و ماه دعا است؛ یعنی دعای به خیر كردن برای خود و دیگران، چه دنیوی باشد یا اخروی. به مناسبت ایّام تذكّراتی را دادم و اشاره ‌‌كردم و رد شدم امّا باز هم مقداری راجع به آن‌‌ها بحث می‌‌كنم. عرض كردم كه در باب مسئلة اجابت دعا از ناحیة خداوند، بستگی به نظر داعی دارد؛ هر طور كه دعا كننده به خداوند نظر داشته باشد كه از او تقاضا كند و او را صدا بزند، خدا هم طبق نظریّة او با او رفتار می‌‌كند. این جزو معارف ما است كه سرنخ دست دعا كننده است. بعد هم در كیفیّت دعا به این معنا كه به چه كیفیّتی باشد بحث كردیم. گر چه در روایات تعبیر به «حسن ظنّ نسبت به مَدعُوْ» شده است. ولی آنچه هست این است كه داعی، آنچه را از خدا درخواست می‌‌كند، باید نسبت به آن توجّه داشته باشد كه به هر مقدار، قلب او متوجّه به خدا و امیّد او به خدا بستگی داشته باشد، خدا دعای او را رد نمی‌‌كند. به تعبیر من نسبت به دریافت حاجتش حالت قطعیّت داشته باشد كه به اجابت نزدیك است.

 

حواست به خدا باشد!

 


 به خودم نگاه میکنم نا امید می شوم

 

مرحوم آیت الله مجتبی تهرانی (ره): گفته شد ماه مبارك رمضان ماه تلاوت قرآن و ماه دعا است؛ یعنی دعای به خیر كردن برای خود و دیگران، چه دنیوی باشد یا اخروی. به مناسبت ایّام تذكّراتی را دادم و اشاره ‌‌كردم و رد شدم امّا باز هم مقداری راجع به آن‌‌ها بحث می‌‌كنم. عرض كردم كه در باب مسئلة اجابت دعا از ناحیة خداوند، بستگی به نظر داعی دارد؛ هر طور كه دعا كننده به خداوند نظر داشته باشد كه از او تقاضا كند و او را صدا بزند، خدا هم طبق نظریّة او با او رفتار می‌‌كند. این جزو معارف ما است كه سرنخ دست دعا كننده است. بعد هم در كیفیّت دعا به این معنا كه به چه كیفیّتی باشد بحث كردیم. گر چه در روایات تعبیر به «حسن ظنّ نسبت به مَدعُوْ» شده است. ولی آنچه هست این است كه داعی، آنچه را از خدا درخواست می‌‌كند، باید نسبت به آن توجّه داشته باشد كه به هر مقدار، قلب او متوجّه به خدا و امیّد او به خدا بستگی داشته باشد، خدا دعای او را رد نمی‌‌كند. به تعبیر من نسبت به دریافت حاجتش حالت قطعیّت داشته باشد كه به اجابت نزدیك است.

 

حواست به خدا باشد!

روایتی است از امام ‌‌صادق(صلوات‌‌الله‌‌علیه) كه دارد: «إِذَا دَعَوْتَ‌‌ فَأَقْبِلْ‌‌ بِقَلْبِكَ‌‌»؛- وقتی دعا می‌‌كنی با دلت به خدا رو بیاور؛ یعنی لقلقة زبان و توهّمات نباشد. «اقبال به قلب» معنایش این است، یعنی آن بعد وجودی من، كه اشرف ابعاد وجودی من است، توجّه تام پیدا می‌‌كند. هرچیزی كه انسان به آن توجّه قلبی داشته باشد، كاربرد دارد.

 

حاجتی كه می‌‌خواهی، حاضر است!

«وَ ظُنَّ حَاجَتَكَ بِالْبَابِ» دقّت كنید! دو تا چیز مطرح می‌‌كند؛ یك: با تمام دلت از خدا درخواست كن و متوجّه خدا بشو. از این طرف هم با این تعبیر بیان می‌‌كند: «وَ ظُنَّ حَاجَتَكَ بِالْبَابِ»؛[2] با دلت به خدا رو كن و دعا كن و حاجت را بخواه و بعد هم حاجت خود را ببین. كنایه از اینكه حاضر و آماده ببین. عرض كردم: سرنخ اجابت دست داعی است. در اینجا هم همین را می‌‌رساند. لذا این‌‌ها را اشاره كردم. قبلاً بحث‌‌های مفصّل كرده‌‌ام و تقریباً این سخنان تكرار است.[3]



یك نگاه به خودم، یك نگاه به خدا

انسان در دعاهایی كه می‌‌كند باید دو نظر داشته باشد. یك: نظر به خودم، دو: نظر به خدای خودم. یعنی چه؟ نظر به خودم، یعنی «نعوذبالله» كارها و خطاهایی كه كرده‌‌ام را نباید فراموش كنم و گفتم شاید این نوعی بررسی است. همة این‌‌ها را فشرده‌‌ كردم و رد شدم. روایتی می‌‌خوانم كه از زین‌‌العابدین(علیه‌‌السّلام) است. بیان می‌‌كند، به وضع خودم نگاهی كنم كه از نظر اعمالم در گذشته، چه‌‌ كار كرده‌‌ام؟ و بعد نظر دوّم كه نسبت به خدا است. بنابراین داعی باید یك نظر به وضع حال خودش از نظر رفتارش در گذشته با خدای خودش بكند، یك نظر هم به خدای خودش كه از او تقاضا دارد بكند. یك نگاه به خود و یك نگاه به خدا.

 

به خاطر این سه چیز، از تو چیزی نمی‌‌خواهم

به خودم كه نگاه بكنم، اجمالاً سه چیز را نسبت به كارهایم می‌‌بینم.[4] این جملات از زین‌‌العابدین(صلوات‌‌الله‌‌علیه) است: «اللَّهُمَ‌‌ إِنَّهُ‌‌ یَحْجُبُنِی‌‌ عَنْ‌‌ مَسْأَلَتِكَ‌‌ خِلَالٌ ثَلَاثٌ، وَ تَحْدُونِی عَلَیْهَا خَلَّةٌ وَاحِدَةٌ»؛ خدایا سه چیز مرا باز می‌‌دارد تا از تو درخواست كنم. دقّت كنید! این همان نظر اوّل است. یعنی وقتی به خودم، سوابقم، اعمالم و رفتارم با تو نظر می‌‌كنم، موجب می‌‌شود كه من از تو درخواست نكنم؛ هیچ تعارف هم ندارم.

 

به خودم نگاه نمی‌‌كنم!

از آن طرف، تنها یك چیز مرا وامی‌‌دارد كه از تو درخواست كنم و آن نظر كردن به تو است نه خودم؛ امّا وقتی به خودم نظر كردم: «یَحْجُبُنِی أَمْرٌ أَمَرْتَ بِهِ فَأَبْطَأْتُ عَنْهُ»؛ باز می‌‌دارد مرا كه از تو درخواست كنم، آن فرمانی را كه تو به من كردی. امر كردی كه این كار را بكنم ولی من در انجام آن كندی و كوتاهی كردم. در این اوّلی‌‌ به خودم نگاه كردم.

 

گفتی نكن، امّا كردم...

 دوّم، «وَ نَهْیٌ نَهَیْتَنِی عَنْهُ فَأَسْرَعْتُ إِلَیْه‌‌»؛ نهیی كه تو نسبت به من كردی؛ «آن كار را نكن!». امّا من به سرعت رفتم و همان خطا و گناه را كردم. این را كه نگاه می‌‌كنم، می‌‌بینم كه مربوط به خودم است و من را از اینكه از تو درخواست كنم باز می‌‌دارد. «وَ نِعْمَةٌ أَنْعَمْتَ بِهَا عَلَیَّ فَقَصَّرْتُ فِی شُكْرِهَا»؛ و نعمتی كه به من عنایت كردی، امّا من در سپاسگزاری آن كوتاهی كردم.

 

چگونه از خدا سپاسگزاری كنیم؟

سپاسگذاری و شكر نعمت چیست؟ شكر نعمت: یكی قلبی داریم و یكی زبانی و دیگری عملی است. اینجا اشاره به عملی است. شكر كنم، یعنی باید در راه رضای تو مصرف كنم، امّا نكردم. «وَ یَحْدُونِی عَلَى مَسْأَلَتِكَ تَفَضُّلُكَ عَلَى مَنْ أَقْبَلَ بِوَجْهِهِ إِلَیْكَ، وَ وَفَدَ بِحُسْنِ ظَنِّهِ إِلَیْكَ»؛[5] آنچه كه مرا به درخواست كردن وا می‌‌دارد، نگاه به تو است. به خودم نگاه نمی‌‌كنم.آنچه كه مرا به درخواست كردن از تو می‌‌كشاند، تفضّل تو بر كسی است كه به درگاهت رو آورده و با خوش گمانی به‌‌سوی تو می‌‌آید. روایت اوّل كه از امام صادق(علیه‌‌السّلام) خواندم: هر احسانی كه می‌‌كنی برای تفضّل و هر نعمتی كه می‌‌دهی، تو آغازگر آن هستی، «یَا مُبْتَدِئاً بِالنِّعَمِ قَبْلَ‌‌ اسْتِحْقَاقِهَا»؛[6] كه مفاد همین است.

 

شتر دیدی، ندیدی!

نظر به خود، مانع از درخواست است و نظر به تو راه‌‌گشا برای درخواست، حالا چرا این‌‌طور شده است؟[7] یك تعبیر ساده‌‌ای در گذشته كردم و گفتم: خدایا! شتر دیدی ندیدی! گناه از من دیدی، ندیدی! تصوّر نكنید كه این جمله همین‌‌طور از دهانم در آمده. اصلاً و ابداً این‌‌طور نیست. طاووس یمانی می‌‌گوید: در مسجدالحرام بودم. شنیدم كه زین‌‌العابدین(صلوات‌‌الله‌‌علیه) در مسجدالحرام این جملات را می‌‌گوید: «سُبْحَانَكَ‌‌ تُعْصَى‌‌ كَأَنَّكَ‌‌ لَا تَرَى‌‌»؛ ای خدا! تو منزّهی. ای خدایی كه معصیّت تو و نافرمانی می‌‌شود، امّا كأنّه نمی‌‌بینی. این همان جمله است.

 

گناهم را ندیده می‌‌گیرد

در اینجا می‌‌گوید: نه اینكه نمی‌‌بینی، بلكه گناه را ندیده می‌‌گیری. ببینید چه تعبیر زیبایی است. «وَ تَحْلُمُ كَأَنَّكَ لَمْ تُعْصَ»؛ بردباری به خرج می‌‌دهی و انگار اصلاً معصیت و نافرمانی تو را نكرده‌‌ایم، «تَتَوَدَّدُ إِلَى خَلْقِكَ»؛ به مخلوقت محبّت و لطف می‌‌كنی، چرا؟ چون كارهایت كارهای خوب است، «بِحُسْنِ الصَّنِیعِ»؛ یعنی به مخلوقت محبّت می‌‌كنی، یعنی با آن‌‌ها خوب رفتار می‌‌كنی.

 

خدا به من احتیاج دارد؟

«بِحُسْنِ الصَّنِیعِ كَأَنَّ بِكَ الْحَاجَةَ إِلَیْهِمْ»؛ مثل كسی كه به مخلوقش احتیاج دارد. چون ما این‌‌طور هستیم، مثلاً اگر بفهمیم كه به كسی احتیاج داریم، او را خیلی تحویل می‌‌گیریم؛ برای اینكه فطرت ما همین است. می‌‌گوید: با مخلوقت خوب رفتار می‌‌كنی، كأنّه به او احتیاج داری. مثل تعبیرات عوامانة خودمان است وقتی در این شرایط به خودمان می‌‌گوییم: باید هوای فلانی را داشته باشیم، کارمان در دست او است. در اینجا هم می‌‌گوید: به خلق خود محبّت می‌‌كنی با خوب رفتار كردن با آن‌‌ها، «كَأَنَّ بِكَ الْحَاجَةَ إِلَیْهِمْ»؛ مثل كسی كه به او احتیاج دارد، «وَ أَنْتَ یَا سَیِّدِی الْغَنِیُّ عَنْهُم‌‌»؛ و حال آنكه: ای آقای من! تو از این بی‌‌نیاز هستی. بعد دارد: «ثُمَّ خَرَّ إِلَى الْأَرْضِ سَاجِداً»؛[8] طاووس یمانی می‌‌گوید: یك وقت دیدم زین‌‌العابدین روی زمین افتاد و شروع كرد به سجده كردن.[9]



خدا آن چیزی كه فكر می‌‌كنی، نیست!

من و تو خدا را نشناخته‌‌ایم. ببینید كه چطور اولیاا‌‌ش با او صحبت می‌‌كنند؟ این اولیا، آن كسانی هستند كه شناخت دارند.

 

به نقل از پایگاه اطلاع رسانی مرحوم حضرت آیت الله مجتبی تهرانی

 

 





نوع مطلب : معرفتی، منبر مکتوب، اخلاقی، 
برچسب ها : ایت الله مجتبی تهرانی، نحوه دعاکردن، خداچیست، فهرج،
لینک های مرتبط :
          
دوشنبه 30 تیر 1393
پنجشنبه 27 اردیبهشت 1397 05:59 ب.ظ
I've been surfing online more than three hours these days, but I never
found any attention-grabbing article like yours. It's lovely
price enough for me. In my view, if all site owners and bloggers
made just right content material as you probably did, the net will probably be much more useful than ever before.
شنبه 18 شهریور 1396 03:46 ب.ظ
Having read this I believed it was very enlightening.

I appreciate you finding the time and energy to put this article together.
I once again find myself personally spending way too much time both reading and leaving comments.

But so what, it was still worthwhile!
دوشنبه 16 مرداد 1396 01:08 ب.ظ
Definitely believe that which you stated. Your favorite
reason appeared to be on the web the easiest thing to be aware of.
I say to you, I certainly get irked while people think about worries that they just do not know about.

You managed to hit the nail upon the top and also defined out the whole thing
without having side-effects , people could take a
signal. Will probably be back to get more. Thanks
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر





آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی
این صفحه را به اشتراک بگذارید پخش زنده حرم
پیج رنک گوگل آیه قرآن ذکر روزهای هفته